Agenda
- 25-05-2012
25 mei: Het beste idee en de mooiste IT-toepassingen in de watersector - 31-05-2012
31 mei: Anticiperen op extreme neerslag - wat is de beste aanpak in de stad? - 08-06-2012
8 juni: Introductiedag nieuwe medewerkers - 13-06-2012
13 juni: Assetmanagementsysteem: borging voor goed beheer en kostenreductie - 20-06-2012
20 juni: Regionale Verkenning Leren van elkaar - 29-06-2012
29 juni: 500-dagen countdown naar de jongeren@IWW (International Water Week) - 11-10-2012
11 oktober: Hoe zuiver is lozen nog? - 06-11-2012
4-6 november: New Developments in IT & Water - 30-11-2012
30 november: Najaarscongres + ALV
Effluent als bron - Workshop en excursie
| Datum | 25-06-2009 |
In de workshop wordt ingegaan op de voor- en nadelen van effluent als bron. Door diverse sprekers wordt stilgestaan bij de technische repercussies van de behandeling van effluent. De workshop wordt ingestoken als een minisymposium bij de IWVA te Kokszijde, gecombineerd met een praktijkbezoek aan de effluentbehandelingsinstallaties van de IWVA te Wulpen.
Elke deelnemer wordt uitgenodigd om in eigen vorm op 1 A-4 zijn/haar gedachten, vragen, opmerkingen m.b.t. het thema te formuleren. Gaarne deze bijdrage, voorzien van naam, in PDF-format toesturen aan f.dbruijn@witteveenbos.nl
Programma
25 juni 2009
vanaf 14.30 Ontvangst met koffie/thee
15.00 Welkom door commissie en door gastheer IWVA
15.20 Sluiting van de waterkringloop – Duurzame oplossingen door inzet van hoogwaardige technologie
Ir. Henk Brink, NV Waterleidingmaatschappij Drenthe
16.00 Effluent als bron voor industriewater; ‘geef afvalwater een tweede leven’.
ir. Jan Willem Mulder, senior Process Engineer Evides Industriewater
16.40 Rwzi effluent als bron voor de watervoorziening; woorden en daden of illusie? ir. Freek Kramer, business manager Afvalwater, Witteveen+Bos
17.10-25 Western Corridor Recycled Water Project: een van de oplossingen voor de waterproblemen in Australie, Ronald Hopman, Veolia Water
17.20-45 Afronding middag-sessie
Verplaatsing naar hotel(s).
18.30 Borrelen
20.00 Gezamenlijk diner
26 juni 2009
vanaf 8.30 uur Ontvangst met koffie/thee
9.00 Toelichting op het IWVA-project:
- aanleiding en opzet (systeem);
- installaties (technologie);
- ervaringen tot dusverre.
ir. Manu van Houtte, IWVA
10.00 Korte koffiepauze, daarna verplaatsing naar Wulpen
10.45-11.45 Excursie Wulpen
11.45-12.15 Afronding dag 2. Daarna met lunch pakket ‘de baan op’.
Oproep
De deelnemers aan deze workshop ‘hebben iets met afvalwater-re-use’. Al na de vooraankondiging hebben we als commissie gemerkt dat het thema ‘leeft’ binnen onze vereniging. We willen de deelnemers faciliteren en oproepen om die beleving ook uit te drukken. Wat zijn je ervaringen met effluent-re-use, welke ambities zie je voor onze bedrijfstak, welke visie heb je voor de lange termijn? De workshop biedt een platform voor halen en brengen van ervaringen en inzichten, en biedt een prima forum om collega-professionals te netwerken.
Elke deelnemer wordt uitgenodigd om in eigen vorm op 1 A-4 zijn/haar gedachten, vragen, opmerkingen m.b.t. het thema te formuleren. Gaarne deze bijdrage, voorzien van naam, in PDF-format toesturen aan f.dbruijn@witteveenbos.nl . Wij zullen de bijdragen bundelen en als hand-out tijdens de workshop beschikbaar maken. Dit zal discussie en connecties (hé, wat interessant dat je daar mee bezig bent) bevorderen. Afhankelijk van bijdragen, denken wij nog na over een eventuele verdere invulling (‘speakers corner’ of iets dergelijks?).
Sluiting van de waterkringloop – Duurzame oplossingen door inzet van hoogwaardige technologie
ir. Henk Brink
NV Waterleidingmaatschappij Drenthe
Waterleidingmaatschappij Drenthe maakt al haar drinkwater uit grondwater. Om hiervoor voldoende grondwater beschikbaar te houden, wil WMD zoveel mogelijk andere bronnen in zetten voor grote industriële watergebruikers. Oppervlaktewater is in Drenthe beperkt beschikbaar, vooral in de zomer. Gezuiverd afvalwater blijkt een aantrekkelijk alternatief. Sinds 2002 verwerken WMD en Waterschap Velt en Vecht samen het afvalwater van Dierenpark Emmen. Het gezuiverde afvalwater wordt met een nazuivering van ultrafiltratie geschikt gemaakt voor hergebruik. De ervaring die WMD heeft opgedaan met membraanfiltratie op gezuiverd afvalwater en oppervlaktewater zal worden gepresenteerd. Deze ervaring is verwerkt in nieuwe plannen voor levering van 3,5 miljoen m3 ultra puur water per jaar aan de NAM, geproduceerd uit rioolwatereffluent.
Effluent als bron voor industriewater; ‘geef afvalwater een tweede leven’.
ir. Jan Willem Mulder, senior Process Engineer Evides Industriewater
Het waterbedrijf Evides heeft twee bedrijfsonderdelen, drinkwaterproductie en industriewater. Evides Industriewater richt zich al enkele jaren actief op het inzetten van effluent voor de productie van industriewater in verschillende kwaliteiten en heeft op dit moment reeds enkele referenties op het gebied van hergebruik van effluent. Vanaf 1995 is onderzoek uitgevoerd naar hergebruik van effluent van een industriële waterzuiveringsinstallatie voor de productie van ketelvoedingswater door middel van ultrafiltratie en omgekeerde osmose.. Dit resulteerde in een full scale toepassing van 70 m3/uur in 2002.
Een tweede referentie is de productie van demin water voor chemieproducent DOW. Dit water wordt geproduceerd uit het effluent van de rwzi ‘De Drie Amabachten’ in Terneuzen. De installatie wordt thans gemoderniseerd door realisatie van een membraanbioreactor (MBR) met een capaciteit van 600 m3/uur. het project komt tot stand in samenwerking tussen waterschap Zeeuws Vlaanderen en Evides. Het permeaat van de MBR zal in de toekomst direct worden gevoed aan de reeds aanwezige installatie voor omgekeerde osmose en ionenwisseling.
Naast deze full scale toepassingen doet Evides IW in een samenwerkingsverband ook onderzoek op de awzi Harnaschpolder in de Haagse regio. Hiertoe worden pilot installaties gerealiseerd. Het opgewerkte effluent kan in de toekomst onder meer worden ingezet als bron voor gietwater in de tuinbouw.
rwzi effluent als bron voor de watervoorziening; woorden en daden of illusie?
ir. Freek Kramer, Witteveen+Bos
Aan het begin van dit decennium is in opdracht van de Stichting Toegepast Onderzoek Waterbeheer (STOWA) het compendium “rwzi-effluent als bron voor ander water” opgesteld. De directe aanleiding hiertoe was de sterke verbetering van de effluentkwaliteit van rioolwaterzuiveringsinstallaties in Nederland in de jaren negentig van de vorige eeuw. In het compendium is toepassing van rwzi-effluent in de verschillende vormen van “ander water” beschreven zoals industriewater, huishoudwater, landbouwwater, natuur- en stadswater, recreatiewater en inflitratiewater. Daarnaast is een inventarisatie gemaakt van de gerealiseerde toepassingen in Nederland en daarbuiten.
De belangrijkste bevindingen bij het opstellen van het compendium zijn destijds als volgt geformuleerd: “De ontwikkeling van het gebruik van rwzi-effluent als bron voor de watervoorziening op de middellange termijn in Nederland is enerzijds afhankelijk van kostenontwikkelingen, met name een lagere kostprijs door verbeterde technieken. Anderzijds spelen externe factoren zoals de toename van ‘waterschaarste’ in industriële en dichtbevolkte stedelijke gebieden, gericht overheidsbeleid en de ‘vrije’ marktwerking voor ‘ander water’ leveringen een belangrijke rol. De voortschrijdende kennisontwikkeling en continuering van het onderzoek naar effluentbehandeling kunnen leiden tot een bredere toepassing en schaalvergroting in Nederland. Daarnaast is de verwachting dat, door intensievere samenwerking en communicatie in de waterketen, het draagvlak voor effluentgebruik zal toenemen”.
Waar staan we nu, 10 jaar verder? Hebben de voortschrijdende technologische ontwikkelingen en de verdere kwaliteitsverbetering van rwzi effluent als (indirect) gevolg van de implementatie van de Europese Kader Richtlijn Water geleid tot een substantiële schaalvergroting van de inzet van rwzi-effluent als bron van watervoorziening? Of is dit een illusie en zijn er nog vele hordes te nemen?
Western Corridor Recycled Water Project: een van de oplossingen voor de waterproblemen in Australie
drs. Ronald Hopman, Veolia Water
Om de gevolgen van de langste droogteperiode uit de Australische geschiedenis het hoofd te bieden worden momenteel grote waterprojecten gerealiseerd. In het Western Corridor Recycled Water project wordt uit afvalwater dagelijks 282.000 m3 water geproduceerd voor toepassing in de industrie en als bron voor de drinkwaterreservoirs van Queensland.
Het project bestaat uit de bouw en het beheer van 3 waterbehandelingstations and de aanleg van 220 km pijpleiding. Veolia Water is zowel verantwoordelijk voor de 5 verschillende design&construct allianties alsook voor het beheer & onderhoud van het project, dat een omvang heeft van 1,3 miljard euro.
Praktijktoepassing IWVA
In juli 2002 is de Intercommunale Waterleidingsmaatschappij van Veurne-Ambacht (I.W.V.A.) gestart met de productie van infiltratiewater. De bron is rioolwatereffluent; de gebruikte technieken zijn een combinatie van membraanfiltratie. Het water wordt aangevuld in de freatische grondwatervoerende laag van de duinwaterwinning van St-André.
Uitnodiging “Effluent als bron”
Datum: 25 en 26 juni 2009
Locatie: Kokszijde, België, met aansluitend een excursie
Organisatie: Themagroep Watervoorziening
Inhoud
De waterketen is in beweging. Institutioneel, maar ook technisch. Het afvalwater wordt steeds verder behandeld alvorens in de omgeving te worden geloosd. Inzet van effluent als bron, komt daarmee eerder in beeld. Anderzijds vormt, zelfs in het relatief natte Nederland, de beschikbaarheid van zoet ruwwater steeds vaker een knelpunt, bijvoorbeeld door beperking van grondwaterwinning of mogelijke verbrakking van oppervlaktewater. Er wordt al lang gesproken over de inzet van effluent bij waterbereiding, maar inmiddels zijn we het spreken voorbij en worden de woorden omgezet in daden. Door NieuWater (een joint venture van de WMD en Waterschap Velt & Vecht), door Evides (in samenwerking met Waterschap Zeeuws Vlaanderen) en al vele jaren door de IWVA in West Vlaanderen.
De ontwikkelingen vormen een prima aanleiding om als professionals uit de watersector van gedachten te wisselen over kansen en risico’s van de inzet van effluent als bron.
In de workshop wordt ingegaan op de voor- en nadelen van effluent als bron, of anders gezegd wanneer wel/niet, waarom wel/niet en waar wel/niet. Door diverse sprekers wordt stilgestaan bij de technische repercussies van de behandeling van effluent. Wat zijn de operationele knelpunten, hoe pakken de kosten in de praktijk uit, hoe worden problemen omtrent (zoute) reststromen opgepakt.
De workshop wordt ingestoken als een minisymposium bij de IWVA te Kokszijde, gecombineerd met een praktijkbezoek aan de effluentbehandelingsinstallaties van de IWVA te Wulpen.
Doelgroep
Voor professionals die binnen de waterketen te maken hebben met vraagstukken omtrent de (mogelijke) inzet van afvalwaterhergebruik.
Vorm van de beide dagen
Een plenaire presentatie waarin verschillende ervaringsdeskundigen vertellen wat ze doen, waarom ze daarvoor gekozen hebben en wat hun ervaringen zijn.
IWVA zal als gastheer een excursie aan de praktijkinstallatie Torreele te Wulpen verzorgen.
Datum: 25 en 26 juni 2009
Aanvang: 25 juni 15.00 uur, carpooling wordt gecoördineerd door commissie
(dus: vervoer met eigen auto’s), en op
26 juni vrijdag rond 12.00 uur met lunchpakketje weer ‘de baan op’.
(dus: vervoer met eigen auto’s), en op
26 juni vrijdag rond 12.00 uur met lunchpakketje weer ‘de baan op’.
Aanmelden en kosten
Deelname is mogelijk door aanmelding via het aanmeldingsformulier op de website van Waternetwerk.
Kosten:
Waternetwerk–leden € 200 (geen apart tarief voor gepensioneerden en studieleden)
(Dit bovenstaande tarief geldt ook voor werknemers van begunstigende leden)
Niet leden € 250 (wordt gelijktijdig met aanmelding ook lid van Waternetwerk)
Niet leden € 340 (wordt bij aanmelding ook geen lid van Waternetwerk)
(Dit bovenstaande tarief geldt ook voor werknemers van begunstigende leden)
Niet leden € 250 (wordt gelijktijdig met aanmelding ook lid van Waternetwerk)
Niet leden € 340 (wordt bij aanmelding ook geen lid van Waternetwerk)
Pagina per e-mail verzenden
Vul onderstaand formulier in om uw deze pagina per e-mail naar uw kennis of collega te sturen.